Naar een effectieve aanpak van agressie en geweld

Werknemers met een publieke taak worden regelmatig geconfronteerd met agressie en geweld. Zij treden burgers met respect en begrip tegemoet en mogen verwachten dat agressie en geweld achterwege blijven.



Met het programma Veilige Publieke Taak (VPT) beoogde voormalig minister Ter Horst van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) de aanpak van agressie en geweld tegen werkgevers en werknemers met een publieke taak te versterken. 
VPT richt zich op de gehele publieke sector. 
Specifiek voor de zorgsector is het project Veiligezorg®. 

Het programma Veilige Publieke Taak (VPT)

Doelstelling van het programma Veilige Publieke Taak (VPT) is een vermindering van het aantal voorvallen met vijftien procent in 2011 ten opzichte van 2007. 
Om landelijke uniformiteit in de aanpak van agressie en geweld door werkgevers te bevorderen, zijn verschillende hulpmiddelen beschikbaar:


• een sjabloon voor een arbocatalogus agressie en geweld, met acht aanbevolen maatregelen voor effectief veiligheidsbeleid;
• de ‘Handreiking Agressie en geweld’, een praktisch naslagwerk om beleidsmakers, beleidsondersteuners en personeelsvertegenwoordigers te ondersteunen bij de uitvoering van de acht maatregelen.

Actieve rol voor werkgever

Cruciaal bij de uitvoering van het programma is de actieve rol van werkgevers, in de vorm van:

• duidelijke normen;
• heldere procedures;
• ondersteuning, begeleiding en opvang van werknemers die geconfronteerd zijn met agressie en geweld.

Wie is verantwoordelijk?

Omdat werkgevers verantwoordelijk zijn voor de bescherming van hun werknemers en de uitvoering van de publieke taak, dragen zij ook de verantwoordelijkheid voor de ontwikkeling, implementatie en borging van het veiligheidsbeleid in de bedrijfsvoering.

Hoe zorgt u voor draagvlak in de organisatie?

Betrek de medewerkers en de ondernemingsraad bij opstellen van het veiligheidsbeleid. De ondernemingsraad kan helpen het beleid van agressie en geweld te formuleren of te verbeteren en heeft instemmingsrecht op het plan van aanpak.

Hoe zorgt u voor goede inbedding in de organisatie?

Kies voor een integrale aanpak. Maak het veiligheidsbeleid onderdeel van het personeels- en arbeidsomstandighedenbeleid. Als u de acht maatregelen stapsgewijs doorloopt, zorgt u ervoor dat ze direct aansluiten op de bestaande problematiek. 

Acht maatregelen voor effectief veiligheidsbeleid

1. Draag uit wat uw organisatienorm is voor acceptabel gedrag.
2. Bevorder dat uw werknemers elk voorval van agressie en geweld melden.
3. Registreer alle voorvallen van agressie en geweld tegen uw werknemers.
4. Train uw werknemers in het voorkomen van en omgaan met agressie en geweld.
5. Reageer binnen 48 uur op degene die agressief is of geweld gebruikt tegen uw werknemers.
6. Bevorder dat uw werknemers aangifte doen en/of geef strafbare feiten (zoals fysiek geweld en bedreiging) zelf aan bij de politie.
7. Verhaal de schade op de dader.
8. Verleen opvang en nazorg aan werknemers die slachtoffer zijn van agressie en geweld.